Afyonkarahisar’ın en eski ibadethanelerinden biri olan ve 1264 yılında esaretten kurtuluşun şükrü olarak inşa edilen tarihi Kaledibi Mescidi, bakımsızlık nedeniyle yıkılma tehlikesiyle karşı karşıya.
Afyonkarahisar şehir merkezinde, heybetli Karahisar Kalesi’nin eteklerinde zamana direnmeye çalışan Kaledibi Mescidi, bugünlerde zorlu bir varoluş mücadelesi veriyor. Şehrin bilinen en eski mescitlerinden biri olma özelliğini taşıyan bu tarihi yapı, doğa şartları ve yılların getirdiği ilgisizlik nedeniyle harabeye dönmüş durumda. Son dönemde etkili olan yağışlar, ayakta kalmaya çalışan son duvar kalıntılarını da tehdit ederek tarihi mirasın tamamen silinmesi riskini artırdı.
Esaretten Özgürlüğe Adanmış Bir Yapı
Mescidin hikayesi, Türk tarihinin derinliklerine, 13. yüzyıla kadar uzanıyor. Tarihi kayıtlara göre yapı, 1264 (Hicri 663) yılında Karamanoğlu Yusuf Bey tarafından inşa ettirildi. Karahisar Kalesi’nde tutsak olarak tutulan Yusuf Bey, özgürlüğüne kavuştuktan sonra Allah’a bir şükür nişanesi olarak bu mescidi yaptırdı. Kale’nin güney eteğinde konumlanan yapı, yüzyıllar boyunca bölgenin manevi duraklarından biri oldu.
Sadece Tek Bir Duvar Kaldı
Bugün 1 Nolu Sağlık Ocağı yakınlarında, evlerin arasına sıkışmış halde bulunan mescitten geriye ne yazık ki çok az bir iz kaldı. Üst yapısı ve güney duvarı tamamen yıkılan mescidin, ayakta kalan son parçaları da her geçen gün eriyor. Özellikle son yağışların etkisiyle mevcut duvarlarda yeni yıkıntılar oluştuğu gözlemlendi.
Mısri Camii’nin mihrabındaki çini işçiliğinin de orijinalde bu mescide ait olduğu ve daha sonra nakledildiği tahmin ediliyor. Bu durum, yapının geçmişteki sanatsal değerini de gözler önüne seriyor.
Verilen Sözler Havada Kaldı
Tarihi yapının kurtarılması için geçmişte bazı adımlar atılacağı duyurulmuştu. Afyonkarahisar Belediyesi eski Başkanı Mehmet Zeybek, 2021 yılında yaptığı bir açıklamada, Yüksek Mimar Ülker Abi’nin çalışmalarıyla mescidin mimari özelliklerinin tespit edildiğini belirtmişti. O dönemde yapılan açıklamada, "Bu tarihi yapımızın yeniden ihya edilerek gelecek kuşaklara aktarılabilmesi için elimizden gelen çabayı göstereceğiz" ifadeleri kullanılmıştı.
Ancak aradan geçen beş yıla ve yönetim değişikliklerine rağmen somut bir restorasyon çalışması başlatılamadı. Bölge halkı ve tarih severler, Anadolu’daki Türk-İslam mührünün önemli örneklerinden biri olan bu yapının tamamen yok olmadan önce koruma altına alınmasını bekliyor.